"Un miraculo digne
de laude candide"

Hans Aili, professor del lingua latin, aperiva le incontro in latino e interlingua – e su parolas “non essera mi ultime parolas in Interlingua.” Ci es su oration in extenso.

Praeses societatis Interlinguae omnesque amici huius linguae qui in urbe Vadstenom congregati estis, ut virtutes Interlinguae laudetis!
    Ego, professor linguae Latinae in universitate Stockholmiensi docens, ex iussu societatis Nordicae Interlinguae congressus decimi introducendi maximum gaudium confiteor me habuisse.
    Lingua populi Romani, qui sermo vulgaris sive rusticus dictus est, mater multarum linguarum olim facta est, videlicet linguae Italianae, linguae Gallicae, linguarum populorum Hispanorum aliarumque nonnullarum. Interlingua tamen his sexaginta annis recentissima linguae Latinae exstitit filia laboribus doctorum virorum permultorum elaborata. Haec Interlingua verba omnia linguae Latinae et Graecae continet grammatica maxime simplici coniuncta ideoque populis Europaeis populisque totius mundi facillime intelligi recte creditur.

Le urbe de Vadstena es un symbolo efficiente de le internationalismo de Interlingua, perque Sancte Birgitta, fundatrice  medieval de Vadstena e unic sancta canonisate de Svedia, es anque le sancta protectrice del Union Europee.
    Iste qualitate de internationalismo es mi ration pro laudar le Interlingua e participar hodie in iste incontro.
    Io qui es professor del lingua latin in le universitate de Stockholm, sovente audi le question, si iste lingua sia utilisabile como instrumento de communication international, pro exemplo como lingua official de paises del Union Europee
    Mi responsa es sempre que io non crede a iste possibilitate. Hodie io introduceva mi salutation in le lingua Latin  pro demonstrar iste ipse cosa: iste lingua non es comprensibile pro un auditorio moderne e international. Le ration es le massa grande de formas morphologic e le syntaxe multo complicate. Le lingua latin, como nos lo cognosce, es un lingua raffinate pro uso solmente litterari, capabile de exprimer pensatas profunde, poemas sensibile, rhetorica persuadente, sed non es un lingua simplice pro la communication de conceptos moderne. Nostre scientia del latino antique quotidian e popular es anque multo deficiente. Naturalmente, latinistas professional – un gruppo bastante exigue hodie – pote intercambiar sententias latin, transmitter via radio novitates in lingua latin (nuntii Latini in le Radio finlandese), publicar novitates via Internet (como Ephemeris de Polonia), o publicar glossarios de verbos latin moderne (como Latinitas, lexicon recentis Latinitatis, del Vaticano), sed non pote facer iste cosas comprensibile pro un publico moderne e international.
    Ecce un collection breve et un poco ironic de nove vocabulos inventate per le sapientes de Latinitas:

▸ Un bar es Thermopolium (ecce un parola classic grec)
▸ Un campo de football es Campus pedeludiarius
▸ Un computator es  Instrumentum computatorium
▸ Egoismo es Nimius amor sui sed
▸ Un egoista es Sui commodi studiosus
▸ Un via circumurban es Orbitalis via viarum coniunctrix

    Iste parolas anque debe esser conjugate in numero, caso e genere pro formar correcte un sententia – si vole dicer “cammina nos per le via circumurban”, iste es per consequente Pergamus per orbitalem viam viarum coniunctricem!
    Pro omne studente, le cognoscentia del lingua latin demanda le labor grande de apprender profundemente omne formas de omne vocabulos e omne regulas syntactic. Additionalmente le studente debe apprender le vocabulario ipse, le qual non es exigue. Le studente de interlingua al contrario debe apprender le vocabulario, que es plus grande que illo del lingua latin involvite con un systema le plus simplice de formas e un syntaxe anque simplice e quasi inexistente.
    Pro vos, eminente participantes de iste congresso, mi parolas non narra novitates remarcabile, sed pro me, un amator recente de Interlingua, iste discoperta me sembla como un miraculo digne de laude candide.
    Iste salutation es de facto mi prime parolas composite in Interlingua – con certitude io spera que illos non essera mi ultime parolas in Interlingua.
    Con iste parolas plen de admiration pro Interlingua, un lingua perfectemente accommodate al besonio del mundo de un instrumento pro le communication inter individuos human e moderne, io ha le honor e le gaudio a proclamar le apertura del decime incontro nordic de Interlingua.
    Quod bonum, faustum felixque sit! Dixi.

Revidite: 2008-06-26